Min Min
Australia từ chối điều tàu chiến
Sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 15/3 kêu gọi thành lập liên minh quốc tế nhằm bảo vệ hoạt động hàng hải tại Eo biển Hormuz, nhiều quốc gia – trong đó có các đồng minh thân cận của Washington – đã thể hiện lập trường thận trọng đối với sáng kiến này.
Ngày 16/3, Australia tuyên bố sẽ không điều tàu hải quân tới bảo vệ các tàu chở dầu tại tuyến hàng hải chiến lược này. Đài ABC dẫn lời Bộ trưởng Cơ sở hạ tầng, Giao thông, Phát triển khu vực và Chính quyền địa phương Catherine King cho biết Canberra không có kế hoạch triển khai lực lượng hải quân tới khu vực.
Theo bà Catherine King, chính phủ Australia hiện tập trung chuẩn bị các phương án ứng phó nguy cơ “khủng hoảng kinh tế” có thể phát sinh từ những căng thẳng và xung đột đang diễn ra tại Trung Đông.
Bà cũng cho biết tính đến ngày 16/3, dự trữ nhiên liệu của Australia tương đương 37 ngày tiêu thụ xăng, 30 ngày sử dụng dầu diesel và 29 ngày nhiên liệu máy bay. Chính phủ nước này đã tạm thời nới lỏng quy định dự trữ tối thiểu và điều chỉnh tiêu chuẩn nhiên liệu, cho phép hàm lượng lưu huỳnh cao hơn để đảm bảo nguồn cung.
Nhật Bản, Hàn Quốc cân nhắc thận trọng
Hai đồng minh khác của Mỹ tại khu vực châu Á – Thái Bình Dương là Nhật Bản và Hàn Quốc cho biết sẽ xem xét kỹ đề nghị từ Washington.
Thủ tướng Nhật Bản Sanae Takaichi cho biết Tokyo đang nghiên cứu các biện pháp phù hợp với khuôn khổ pháp lý nhằm đảm bảo an toàn cho các tàu có liên quan đến Nhật Bản cũng như thủy thủ đoàn hoạt động tại Trung Đông, trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ, Israel và Iran gia tăng.
Trong khi đó, Ấn Độ cho rằng giải pháp ngoại giao vẫn là phương thức hiệu quả nhất nhằm duy trì hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz.
Ngoại trưởng Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar cho biết các cuộc đàm phán trực tiếp giữa New Delhi và Tehran đã giúp hai tàu chở khí đốt treo cờ Ấn Độ đi qua eo biển này vào ngày 14/3. Theo ông, đây là minh chứng cho hiệu quả của các nỗ lực ngoại giao trong việc giảm căng thẳng và đảm bảo an toàn hàng hải.
Trung Quốc và châu Âu kêu gọi giảm căng thẳng
Người phát ngôn Đại sứ quán Trung Quốc tại Mỹ Liu Pengyu khẳng định các bên liên quan đều có trách nhiệm duy trì nguồn cung năng lượng ổn định. Bắc Kinh cho biết sẽ tăng cường liên lạc với các bên nhằm giảm nguy cơ leo thang căng thẳng.
Tại châu Âu, Pháp cho biết đang thảo luận với một số quốc gia về khả năng triển khai sứ mệnh quốc tế hộ tống tàu thuyền qua eo biển Hormuz, song nhấn mạnh kế hoạch này chỉ có thể được triển khai khi tình hình giao tranh tạm lắng.
Trước đó, Thủ tướng Anh Keir Starmer đã trao đổi với ông Donald Trump về tầm quan trọng của việc mở lại tuyến hàng hải qua eo biển Hormuz nhằm giảm gián đoạn chuỗi vận tải biển toàn cầu. Tuy nhiên, theo phát biểu của Tổng thống Trump trên chuyên cơ Không lực Một, ông Starmer đã từ chối đưa tàu sân bay Anh vào “tình thế nguy hiểm”.
Trong lời kêu gọi ngày 15/3, ông Trump mong muốn khoảng 7 quốc gia tham gia liên minh điều tàu chiến nhằm đảm bảo hoạt động thông suốt tại eo biển Hormuz, song không nêu cụ thể danh sách các nước.
Thụy Sĩ từ chối yêu cầu quân sự của Mỹ
Liên quan tới căng thẳng tại Trung Đông, Thụy Sĩ đã từ chối hai yêu cầu của Mỹ về việc sử dụng không phận trong chiến dịch tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.
Theo thông cáo của Chính phủ Thụy Sĩ, một chuyến bay bảo dưỡng và hai chuyến bay vận tải đã được chấp thuận. Tuy nhiên, hai yêu cầu bổ sung khác đã bị bác bỏ do không phù hợp với quy định về trung lập của nước này.
Luật trung lập của Thụy Sĩ không cho phép các bên tham chiến sử dụng không phận nước này cho các mục đích quân sự liên quan trực tiếp tới xung đột. Dù vậy, các chuyến bay mang tính nhân đạo, y tế hoặc không liên quan đến chiến sự vẫn có thể được cấp phép.
Chính phủ Thụy Sĩ cũng cho biết những yêu cầu trong tương lai “không liên quan rõ ràng đến xung đột” có thể được xem xét chấp thuận, nhưng các chuyến bay không xác định rõ mục đích hoặc vượt quá mức thông thường sẽ bị từ chối.
Nguồn: Báo Thông Tấn Xã Việt Nam
